Kamu İhalesi, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu kapsamında, kamu kurumlarının mal, hizmet ve yapım işleri için istekliler arasından seçim yapmasını sağlayan yasal süreçtir. 2026 itibarıyla EKAP (Elektronik Kamu Alımları Platformu — ekap.kik.gov.tr) üzerinden tüm ihale ilanları yayınlanır ve elektronik teklif verilir. Kamu İhale Kurumu (KİK) süreci yöneten ve denetleyen kurumdur.
Bu rehber 2026 kamu ihalesine katılma şartları, EKAP kaydı, yeterlilik belgeleri, teminat mektubu, ihale türleri (açık, belli istekliler arası, pazarlık), itiraz ve sözleşme süreci konularını detaylıca açıklar.
Kamu İhale Türleri
| İhale Türü | Açıklama |
|---|---|
| Açık İhale | Tüm istekliler katılabilir (en yaygın) |
| Belli İstekliler Arası | Önceden ön yeterlilik geçen davetli firmalar |
| Pazarlık Usulü | Belirli koşullarda (acil, tek sağlayıcı, yenileme) |
| Doğrudan Temin | Düşük tutarlı işler (limit altı) |
| Tasarım Yarışması | Mimari, mühendislik tasarım |
Kim Katılabilir? (İstekli Olabilirlik)
İhaleye katılabilirlik şartları
EKAP Kaydı (Zorunlu)
EKAP kayıt süreci
- 1Mali Mühür / e-İmza
TÜBİTAK Kamu SM veya yetkili sertifikasyon kuruluşundan al.
- 2EKAP Online Başvuru
ekap.kik.gov.tr → “Yeni Kayıt”.
- 3Tüzel Kişilik Bilgileri
Vergi numarası, ticaret sicil, imza sirküleri.
- 4Yetkili Belirleme
Şirket yetkilisi (sahibi veya yetkili kişi) atanır.
- 5Belge Yükleme
İmza sirküleri, ticaret sicil gazetesi, vergi levhası.
- 6Mali Mühür Doğrulama
Sistem tarafından doğrulanır.
- 7Onay
KİK 5-15 iş günü içinde onaylar.
- 8Aktivasyon
EKAP üzerinden ihalelere katılabilir.
Yeterlilik Belgeleri
| Yeterlilik Türü | İçerik |
|---|---|
| Mali Yeterlilik | Bilanço, gelir tablosu, banka teminat mektubu |
| Mesleki Yeterlilik | Ticaret sicil, vergi mükellef belgesi, oda kaydı |
| Teknik Yeterlilik | İş deneyim belgesi, iş bitirme, kalite belgeleri (ISO 9001, vb.) |
| Personel | Diploma, sertifikalar, anahtar personel listesi |
| Makine-Ekipman | Sahiplik veya kira sözleşmeleri (yapım için) |
| İmkan/Tesis | Üretim tesis bilgisi (mal alımı) |
| İş Sicil | Geçmiş işlerin başarıyla tamamlanma kanıtı |
Mali Yeterlilik Detayı
Mali yeterlilik kriterleri
Teknik Yeterlilik (İş Deneyim Belgesi)
| Belge | Detay |
|---|---|
| İş Bitirme Belgesi | Kamu ihalelerinden alınan, geçmiş iş kanıtı |
| Yeterlik Bildirimi | Kendi beyanı (gerçeği yansıtmalı, yalanda yasak) |
| Yapım İşi Deneyimi | Yaklaşık ihale tutarının **%50-80’i** kadar geçmiş iş |
| Mal Alımı Deneyimi | Benzer mal/hizmet teslimi |
| ISO Sertifikaları | 9001, 14001, 45001 (kalite, çevre, iş sağlığı) |
| TSE Belgeleri | TSE-EN, TSE Hizmet Yeri Yeterlik |
| Tasarım/Proje Belgeleri | Mimar, mühendis tasarım kanıtları |
Teminat Sistemi
| Teminat | Oran | Süre |
|---|---|---|
| Geçici Teminat | %3 (teklifin yüzdesi) | İhaleye sunulurken |
| Kesin Teminat | %6 | Sözleşme imzalanırken |
| Yapım Avans Teminatı | %20 | Avans alınınca (yapım işlerinde) |
| Garanti Teminatı | %3 | İş bitince 1-2 yıl |
| İhale Geçici Teminatı | Tek seferlik | Teklifle birlikte verilir |
Teminat Türleri (Kabul Edilen)
Geçerli teminat türleri
İhale Süreci
Açık ihaleye katılma süreci
- 1İhale İlanı
EKAP’ta ihale yayınlanır (genelde 21+ gün önceden).
- 2Şartname İnceleme
Teknik şartname + idari şartname dikkatli okuma.
- 3Belge Hazırlığı
Yeterlilik belgeleri + teminat mektubu temin.
- 4Teklif Hazırlama
Birim fiyat veya götürü bedel teklif (Excel + EKAP’a yükleme).
- 5Teklif Sunumu
EKAP üzerinden elektronik imza ile teklif sun.
- 6İhale Saati
Belirlenen saatte teklifler açılır (yayın canlı).
- 7Değerlendirme
İdare yeterlilik ve fiyat değerlendirmesi yapar.
- 8Sonuç İlanı
EKAP’ta ihale sonucu yayınlanır.
- 9İtiraz Süresi
10 gün içinde KİK’e itiraz hakkı.
- 10Sözleşme
Onaylanan istekli sözleşme imzalar (kesin teminat sunarak).
Yerli İstekli ve KOBİ Avantajları
| Avantaj | Detay |
|---|---|
| Yerli istekli fiyat avantajı | Yabancı isteklilerin teklifine **+%15** eklenir |
| KOBİ Avantajı | Bazı ihalelerde KOBİ’lere **rezerv kontenjan** |
| Yerli malı KDV avantajı | İhale tutarına yansır |
| İstihdam koşulu | Türk işçi çalıştırma şartı (yapım için) |
| Yerli üretim önceliği | TURQUALITY, AR-GE belgeleri lehe |
| İhale uzatma | Yerli istekli için ek süre (özel durumlar) |
İhalede Yasaklılık
İhaleden yasaklılık nedenleri
İhale Sonrası İtiraz Süreçleri
| Aşama | Süre |
|---|---|
| EKAP itiraz | İhale sonucunun ilanından 10 gün |
| KİK itiraz | EKAP itiraz reddedilirse 10 gün |
| İdare mahkemesi | KİK kararı sonrası 30 gün |
| Danıştay | İdare mahkemesi kararına itiraz |
| İhale yürütmesi | İtiraz süresince durdurulabilir |
| Geçici teminat iadesi | İhale onaylandıktan sonra 30 gün |
Sözleşme ve İş Süreci
Sözleşme imzalandıktan sonra
Önemli Hatırlatmalar
Kamu ihalesinde kritik notlar
2026 Tahmini Başvuru Maliyetleri
| Kalem | 2026 Tahmini |
|---|---|
| EKAP kayıt | Ücretsiz |
| Mali mühür | 600-1.500 TL |
| Şartname satın alma | İhaleye göre 100-2.500 TL |
| Banka teminat mektubu | Teminat tutarının %2-5’i komisyon |
| Belge tasdik (notere) | Belge başına 500 TL |
| Eksperlik raporu (yapım) | İhale tutarının %1-2’si |
| İhale takip danışmanı | İhale başına 5.000-50.000 TL |
| İhale dökümantasyon | 10.000-100.000 TL (büyük ihalelerde) |
Sıkça Sorulan Sorular
Kamu ihalesine kim katılabilir?
Türkiye’de yasal kayıtlı, vergi/SGK borcu olmayan, sabıkasız, yeterlilik belgeleri olan **gerçek ve tüzel kişiler**. EKAP’a kayıt zorunlu.
EKAP nedir, nasıl kayıt olunur?
Elektronik Kamu Alımları Platformu (ekap.kik.gov.tr). Mali mühür/e-İmza ile başvuru, ticaret sicil + imza sirküleri yüklenir. KİK 5-15 iş gününde onaylar.
Geçici teminat ne kadar?
Teklif tutarının **%3’ü**. Kesin teminat sözleşme imzalandığında **%6’ya** çıkar. Yapım işlerinde garanti teminatı (%3) eklenir.
İlk kez ihaleye giriyorum, mali yeterlilik nasıl?
İhale konusunda iş deneyim belgesi yoksa **belge yerine mali yeterlilik kriterleri** ön plana çıkar. KOBİ’ler için daha esnek kriterler uygulanır.
Yerli istekli avantajı nedir?
Yabancı isteklilerin teklifine **%15 ek** uygulanır; yani yerli ile yabancının fiyat farkı en fazla %15 ise yerli ihaleyi alır. AR-GE belgeli yerli üretim ek avantaj sağlar.
İhale sonucuna nasıl itiraz ederim?
10 gün içinde **EKAP üzerinden idareye** itiraz, reddedilirse **KİK’e itiraz** (10 gün). KİK kararı sonrası **idare mahkemesi** (30 gün).
Aşırı düşük teklif veriyorum, ne olur?
İdare **savunma** ister. Maliyet açıklayıcı belgeler (malzeme fiyatı, işçilik, kar marjı) sunmanız gerekir. Tatmin edici savunma yoksa teklif reddedilir.
KOBİ avantajı kim için var?
250’den az çalışanı olan ve yıllık net satış 500M TL’yi geçmeyen şirketler. Bazı ihalelerde **KOBİ rezervi** uygulanır (%30+ tutar yalnızca KOBİ’lere).
Sahte belge ile yakalanırsam ne olur?
İhaleden hariç + **1-2 yıl ihale yasaklı**. Ayrıca TCK kapsamında resmi belgede sahtecilik suçu (1-5 yıl hapis). Çok ciddi yaptırımlar.
Banka teminat mektubu kim verir?
Türkiye’deki tüm ulusal bankalar (Halkbank, Ziraat, İşbank, Garanti, Akbank vb.) teminat mektubu verir. Komisyon teminat tutarının **%2-5’i** civarındadır.
İhaleye birden fazla şirket girebilir mi?
Aynı **tüzel kişi** birden fazla teklif veremez. Ancak **iş ortaklığı** veya **konsorsiyum** kurarak birden fazla şirket birlikte teklif verebilir.
Doğrudan temin nedir?
Belirli tutar altındaki (2026 tahmini ~700.000 TL altı) işler için **3 firmadan teklif** alınarak yapılan basit alım. EKAP kayıt yine gerekli, ancak ihale süreci kısalmış.
İlgili İçerikler
- Limited Şirket Kurma Şartları
- Anonim Şirket Şartları
- Şahıs Şirketi Şartları
- E-Defter Şartları
- E-Fatura Şartları